Tel: 0314 820 360 

Ulft: een ijszak in de kelder

Waar:
Ir. Sassenstraat 27, 7071 BA Ulft
Soort locatie: Woonhuis
Initiatiefnemers:  Hans MacDaniel
Uitgevoerde maatregelen:
Energieneutraal, Gasloos, Lage Temperatuurverwarming, Spouwmuurisolatie, Solarfreezer, Zonnepanelen, Zonneboiler, Warmtepomp

 

Hans MacDaniel is zelf een gedreven techneut. Rekenen met energie-inhoud, warmteverliezen etc. is voor hem totaal geen probleem. Dat maakte dat hij en zijn vrouw het aandurfden om hun Ulftse twee-onder-een-kapwoning uit 1936 energieneutraal te maken met een buffersysteem op basis van warmteopslag in ijs. Een systeem dat voornamelijk voor nieuwbouwwoningen wordt gebruikt.

Tekst: Anneke Idzinga – Energieadvies voor Thuis
Hans had jaren geleden al eens een artikeltje gelezen over twee studenten die met ijs warmte gingen opslaan: “Ik wist dat dát de bottleneck met energie is: als je teveel hebt, wat doe je er dan mee? En hoe kun je het weer gebruiken als je te weinig hebt?” Na de informatiebijeenkomst van het ‘voorlopersproject’ van de gemeente Oude IJsselstreek ging hij opnieuw op onderzoek uit.

Minimale isolatiewaarde

Hans vertelt: “Ik had me indertijd opgegeven als beta-tester voor het Solarfreezer-systeem. Maar daar vonden ze dit huis toen niet geschikt voor, te oud. Ik ontdekte dat het systeem inmiddels commercieel voorhanden was en ben weer gaan kijken naar de mogelijkheden. De technische informatie was heel summier. Wel vond ik dat de isolatie van de woning minimaal een waarde 4 moest hebben. Maar hoe kan ik dat berekenen voor een huis dat in 1936 gebouwd is, in 1970 compleet verbouwd met spullen die ik niet ken? Waar ik zelf de spouw heb laten isoleren, maar hoe breed was die spouw?”

Bufferzak van 11 m³

Hans: “Toen ben ik het om gaan draaien en ben ik gaan kijken naar hoeveel energie deze woning vraagt.” Volgens Hans’ redenatie moest het kunnen, maar de leverancier durfde het nog steeds niet aan met Hans’ woning uit 1936. Hans: “Ik dacht, ik ben eigenwijs, ik ga het helemaal doorrekenen. En hoewel ik met veel aannames moest werken, heb ik toch een formule kunnen bedenken waarmee ik kon aantonen dat een systeem met een bufferzak van 11 m³ voor dit huis genoeg energie kan opslaan.”

 

“Ik dacht, ik ben eigenwijs, ik ga het helemaal doorrekenen.”

 

Toch een kleinere bufferzak

Na de nodige discussie met leverancier en installateur vinden partijen elkaar en wordt het systeem in juli 2019 geplaatst: de bufferzak, 10 pvt*-, 2 gewone pv-panelen en een water-waterwarmtepomp met boilervat. Maar tot verrassing van Hans blijkt de bufferzak die geplaatst wordt maar 6,7 m³ te zijn, veel kleiner dan hij berekend had en ook geoffreerd was. Volgens de leverancier is de kleinere bufferzak toch voldoende, ook omdat er twee extra pvt-panelen zijn geplaatst. Een redenatie die volgens Hans niet kan kloppen, omdat de buffer juist bedoeld is voor die dagen dat er niet of nauwelijks warmte uit de pvt-panelen komt. “Tien keer niks is nog steeds niks”, aldus Hans, dus “daar is het laatste woord nog niet over gezegd.”

Goedkoper dan gas

Financieel vindt Hans het een aantrekkelijke optie. Zijn totale investering ligt rond de 22.000 euro, maar dankzij een duurzaamheidslening kost het hem per maand niks meer dan wanneer hij met gas blijft verwarmen. “Ik betaal het liever aan de bank, want op een gegeven moment houdt dat op”. “En”, merkt hij nog op, “dit is een moeilijk huis, voor veel huizen zal het goedkoper kunnen. Het is ook goedkoper dan een warmtepomp met bodembron.” Maar de belangrijkste motivatie voor Hans en zijn vrouw is uiteindelijk dat ze “de wereld niet slechter achter willen laten voor hun kinderen en kleinkinderen dan dat zij ‘m zelf hebben gekregen.” 

“We willen de wereld niet slechter achterlaten voor onze kinderen en kleinkinderen dan dat wij ‘m zelf hebben gekregen.” 

 

Voor de zekerheid

Hans heeft nu een verwarmingssysteem waarbij hij niet of nauwelijks energie hoeft in te kopen. Hij heeft er alle vertrouwen in. Wie interesse heeft mag komen kijken, hij vertelt er graag meer over. Maar of de kleinere bufferzak zoals die nu geplaatst is voldoende is om een koude winterperiode zonder zon te overbruggen? “Dat weet ik pas na de winter. We laten de gaskachel (en de gasmeter) voor de zekerheid deze winter nog zitten.”

 


 

Warmte opwekken door het maken van ijs

Een systeem als dat van Solar Freezer maakt gebruik van het natuurkundige gegeven dat er bij het afkoelen (bevriezen) van water van 0°C tot ijs van 0°C net zoveel warmte vrij komt als wanneer dezelfde hoeveelheid water van 80°C afkoelt naar 0°C. Immers: het smelten van water kost warmte en als je dat proces omdraait, dus water bevriest, komt die zelfde hoeveelheid warmte ook weer vrij. De watermoleculen kristalliseren: van een vloeibare toestand waarin ze vrij kunnen bewegen (veel bewegingsenergie) gaan ze over naar een vaste toestand (ijs) waarbij ze maar weinig bewegingsenergie hebben. Dit bevriezen gaat met behulp van een warmtepomp, die weliswaar zelf energie verbruikt maar dit is maar een fractie van de energie die er vrijkomt.

 

*pvt-panelen

Gewone zonnepanelen worden ook wel pv-panelen genoemd: photovoltaïsch. Zij maken elektriciteit uit zonlicht. Een pvt-paneel is een pv-paneel met daaronder een thermisch paneel dat warmte van de zon opslaat. Deze warmte kun je gebruiken om bijvoorbeeld water in een ijszak te ontdooien en verder op te warmen. Waarna de warmte er op een later moment weer uit teruggewonnen kan worden.

 

Meer weten of een keer langskomen?

Stuur dan een bericht via onderstaand formulier. Het verduurSaam energieloket stuurt je vraag door naar de initiatiefnemer, zodat hij contact met je kan opnemen.

Op de kaart

Ulft: een ijszak in de kelder